30 Ağustos
30 Ağustos / Bigadiç / Bilgi Peşinde / www.bilgipesinde.com /30 Ağustos 1922 tarihi Millet olarak, Türk ulusunu esir etmek isteyen yayılmacı, istilacı, emperyalist güçlere karşı, kadınıyla, çocuğuyla, yaşlısıyla ordusuyla topyekûn verdiği bir savaşın, ulusal benliğini kurtardığı ve Zafer Destanının yazıldığı çok anlamlı bir gündür. Her yıl 30 Ağustos günü kutlanan Zafer Bayramı, Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin ulusal bayramıdır.
BÜYÜK TAARUZ VE BAŞKOMUTANLIK MEYDAN MUHAREBESİ
30 Ağustos 1922 tarihi Millet olarak, Türk ulusunu esir etmek isteyen yayılmacı, istilacı, emperyalist güçlere karşı, kadınıyla, çocuğuyla, yaşlısıyla ordusuyla topyekûn verdiği bir savaşın, ulusal benliğini kurtardığı ve Zafer Destanının yazıldığı çok anlamlı bir gündür. Her yıl 30 Ağustos günü kutlanan Zafer Bayramı, Türkiye Cumhuriyeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin ulusal bayramıdır. Zafer Bayramı, 1922 yılında 26 Ağustos’ta başlayıp, 30 Ağustos’ta Dumlupınar’da Mustafa Kemal ATATÜRK’ ün başkumandanlığında zaferle sonuçlanan Başkomutanlık Meydan Muharebesi’ni (Büyük Taarruz) ifade etmek için kutlanan bayramdır. Her ne kadar işgal birliklerinin, ülke sınırlarından atılmaları ve denize dökülmeleri daha sonra gerçekleşse de, 30 Ağustos sembolik olarak ülke topraklarının geri alındığı günü temsil etmektedir.
Başkumandan Zaferi, 1926'dan itibaren Zafer Bayramı olarak kutlanmaktadır. 1 Nisan 1926’da kabul edilen Zafer Bayramı Kanunu'nda 30 Ağustos Başkumandan Muharebesi gününün Cumhuriyet ordu ve donanmasının Zafer Bayramı olduğu, her yıl dönümünde bu bayram gününün kara, deniz ve hava kuvvetleri tarafından kutlanacağı belirtilir. Aynı yıl, dönemin Savunma Bakanı Recep Peker’in yayınladığı bir genelge ile bayram törenlerinde neler yapılacağı detaylı bir şekilde belirtilmiştir. Ancak 1930’ların ortalarına kadar ilk tören gibi üst düzeyde gerçekleşen Büyük Zafer kutlaması veya anma töreni yapılmamıştır. Hava Kuvvetlerinin ülke savunmasında önemli bir yeri olması nedeniyle, Tayyare Cemiyeti de 30 Ağustos tarihini "Tayyare Bayramı" olarak adlandırmıştır.
Zafer Bayramı törenleri, Dışişleri Bakanlığı Protokol Genel Müdürlüğünce, Genelkurmay Başkanlığıyla koordine edilerek yürütülür. Törenler 30 Ağustos günü saat 07.00’de başlar ve saat 24.00’te son bulur. Saat 12.00’de başkentte yirmi bir pare top atışı yapılır. Cumhurbaşkanı Anıtkabir’i ziyaret ederek çelenk koyar, cumhurbaşkanlığında tebrikleri kabul eder, törene katılanların ve halkın bayramı kutlanır. Zafer Bayramı, resepsiyonu Cumhurbaşkanı tarafından verilir.
Atatürk'ün başkomutanlığı sırasında yapıldığı için ''Başkomutanlık Meydan Muharebesi'' adıyla da bilinen Büyük Taarruz' un başarıyla sonuçlanmasının ardından Yunan Orduları İzmir'e kadar takip edildi ve 9 Eylül 1922'de İzmir'in kurtarılmasıyla Türk toprakları Yunan işgalinden kurtarıldı. Sakarya Meydan Muharebesinde, ülkemiz topraklarında ilerleyen ve Başkent Ankara’ya kadar ilerleyen Yunan Ordularının mağlup edilerek durdurulmasını müteakip, 9 Eylül 1922 tarihinde İzmir’de denize dökülmesi ve İzmir Vilayet konağına şanlı ay-yıldızlı Türk Bayrağının çekilmesiyle işgale son verilmiş oldu. İşgal birliklerinin ülke sınırlarını terk etmesi daha sonra gerçekleştirilmiş olsa da 30 Ağustos tarihi sembolik olarak ülke topraklarının geri alındığı günü temsil eder. İlk kez 1924 yılında Afyon'da ''Başkumandan Zaferi'' adıyla kutlanan 30 Ağustos günü, Türkiye'de 1926'dan itibaren “ Zafer Bayramı ” adıyla kutlanmaya başlandı.
Büyük Taarruz, Kurtuluş Savaşı sırasında Türk ordusunun işgalci kuvvetlere kesin ve son hamleyi gerçekleştirmek ve düşman birliklerini Anadolu'dan atmak için planlanmış olduğu gizli bir harekâttır. Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin 20 Temmuz 1922'deki oturumunda kendisine dördüncü kez Başkomutanlık yetkisi verilen Mustafa Kemal Atatürk, taarruz kararını Haziran ayında aldı ve hazırlıkları gizli olarak yürüttü.
Büyük Taarruz, Ağustos'un 26'sını 27'sine bağlayan gece Afyon'da başladı, Aslıhan civarında kuşatılan düşman birliklerinin, Mustafa Kemal Paşa'nın idare ettiği Dumlupınar Meydan Muharebesi'nde imha edilmesi ile Türk ordusunun kesin ve mutlak zaferiyle sonuçlandı. Bu sebeple, yüce milletimizin haklı gururu, zaferi olarak her yıl kutlanmaktadır. Dünya tarihine altın harflerle yazılan bu zafer, Türkün yok edilişine, Anadolu topraklarından atılarak tarihten tamamen silinmesine yönelik bir hareket olduğu için, bu zafer türkün dünya milletlerine zor şartlarda her şeyin üstesinden gelebilecek asil bir millet olduğunu göstermesine ve Türkün yenilmeyeceğini ispatladığı zaferidir.
Bu vesileyle, bu topraklar için kanlarını dökerek, hayatlarını feda ederek, vatanımızı kurmuş, ecdatlarımızın şehit kanlarını temsil eden aziz bayrağımızı, semalarda özgürce dalgalandıran, başta Mareşal Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK olmak üzere, silah arkadaşlarının ve tüm aziz şehitlerimizin ruhları şad olsun. Tüm şehit ve gazilerimize bir kez daha minnet ve şükranlarımı sunuyor, her kesin ZAFER BAYRAMINI kutluyor, saygılarımı sunuyorum.
Em. Albay Erhan Oktay
Yorum ya da sorularınız için: bilgi@bilgipesinde.com
